Podobne oznaczenie firmy sąsiada

Łudząco podobne oznaczenie firmy sąsiada – kiedy reklama staje się nieuczciwą konkurencją? (case study)

Data publikacji: 2 czerwca 2026 r.
Autor: adwokat Waldemar Rakoczy / Kancelaria Rakoczy Wroński Adwokaci i Radcowie Prawni sp.p.

W praktyce naszej Kancelarii Prawnej – specjalizującej się w prawie konkurencji i zwalczaniu nieuczciwych praktyk rynkowych – często spotykamy się z sytuacjami, w których przedsiębiorcy korzystają z cudzej renomy, stosując oznaczenia łudząco podobne do tych używanych przez konkurenta. Problem narasta zwłaszcza wtedy, gdy firmy działają w bezpośrednim sąsiedztwie lub mają niemal ten sam lub bardzo podobny asortyment produktowy.

Poniżej przedstawiam analizę sprawy, którą prowadziliśmy dla klienta z branży artykułów budowlanych. Jej przedmiotem była odpowiedź na pytanie: czy sąsiadujący sklep może używać napisu „MARKET BUDOWLANY” w kolorze czerwonym, skoro od 20 lat używa go inny przedsiębiorca pod niemal tym samym adresem?

Kancelaria Rakoczy Wroński świadczy usługi z zakresu prawa konkurencji w Krakowie i Warszawie – również zdalnie dla klientów z całej Polski.

Stan faktyczny – jak doszło do naruszenia?

Nasz klient prowadzi działalność gospodarczą od 1991 r. pod firmą [nazwa]. Od początku używa oznaczenia słowno-graficznego składającego się z napisu „MARKET BUDOWLANY” oraz „SKLEP”, pisanych prostą, czytelną czcionką w kolorze czerwonym. Oznaczenie to umieszczone jest nad wejściem do sklepu oraz na licznych bilbordach w mieście i okolicy. Klient posiada także domenę internetową zawierającą słowo kluczowe z tej branży. Klient od lat specjalizuje się w sprzedaży artykułów budowlanych oraz narzędzi (w tym dla profesjonalistów).

W 2011 r. – czyli 20 lat później – w lokalu bezpośrednio sąsiadującym (wejście obok) działalność rozpoczęła konkurencyjna firma. Jej właścicielka zamieściła przed swoim sklepem tablicę reklamową składającą się z dwóch członów: na górze duży napis „SKLEP”, pod nim duży czerwony napis „MARKET BUDOWLANY”, a poniżej m.in. „narzędzia profesjonalne”

Dodatkowo na stronie internetowej konkurentki widniała informacja, że jej firma istnieje na rynku od 1991 r. (mimo że działalność zarejestrowała w 2011 r.), a także że oferuje artykuły budowlane i narzędzia profesjonalne– podczas gdy w rzeczywistości nie prowadzi sprzedaży w tym zakresie.

Dlaczego mamy w tym przypadku do czynienia z czynem nieuczciwej konkurencji?

1. Wprowadzające w błąd oznaczenie przedsiębiorstwa (art. 5 u.z.n.k.)

Przepis ten określa jako czyn nieuczciwej konkurencji takie oznaczenie przedsiębiorstwa, które może wprowadzić klientów w błąd co do jego tożsamości, przez używanie firmy, nazwy, czy też innego charakterystycznego symbolu wcześniej używanego, zgodnie z prawem, do oznaczenia innego przedsiębiorstwa. Powszechnie przyjmuje się, że najważniejszymi kryteriami badania, czy doszło do naruszenia art. 5 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, jest stwierdzenie pierwszeństwa faktycznego używania danego oznaczenia przez przedsiębiorcę, który domaga się ochrony oraz wyróżniający się charakter przyjętego oznaczenia, związany z jego rozpoznawalnością jako przypisanego do konkretnego przedsiębiorstwa.

W analizowanej sprawie zaistniały dwie kluczowe przesłanki:

2. Pasożytnictwo – czyn sprzeczny z dobrymi obyczajami (art. 3 ust. 1 u.z.n.k.)

Zgodnie z art. 3 ust. 1 u.z.n.k. czynem nieuczciwej konkurencji jest działanie sprzeczne z prawem lub dobrymi obyczajami, jeżeli zagraża lub narusza interes innego przedsiębiorcy lub klienta.

W orzecznictwie utrwalony jest pogląd, że pasożytnictwo (korzystanie z cudzej renomy bez ponoszenia kosztów jej budowy) wypełnia znamiona (dyspozycję) tego przepisu.

Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 27 lutego 2009 r. (sygn. V CSK 337/08) „pasożytnictwo” zdefiniował jako zachowanie uczestnika rynku polegające na korzystaniu z gotowego efektu pracy swojego konkurenta handlowego. Sąd ten trafnie wskazał, że takie zachowanie, jako sprzeczne z dobrymi obyczajami, wypełnia znamiona czynu nieuczciwej konkurencji w rozumieniu art. 3 u.z.n.k.. Artykuł ten stanowi, że poza czynami nazwanymi wprost w u.z.n.k., za czyn nieuczciwej konkurencji można uznać każde działanie sprzeczne z prawem lub dobrymi obyczajami, które zagraża lub narusza interes innego przedsiębiorcy lub klienta.

W niniejszej sprawie „pasożytnictwo” przejawiało się w:

• - Kopiowaniu charakterystycznych oznaczeń (kolor, układ, treść)
• - Wykorzystaniu renomy – bilbordy klienta kierowały klientów w to samo miejsce, a sklep konkurentki był fizycznie „obok”
• - Wprowadzaniu w błąd co do historii firmy (nieprawdziwy rok założenia 1991)
• - Oferowaniu towarów, które nie były faktycznie sprzedawane (narzędzia profesjonalne)

Jakie roszczenia przysługują poszkodowanemu przedsiębiorcy?

Zgodnie z art. 18 u.z.n.k., przedsiębiorca, którego interes został zagrożony lub naruszony czynem nieuczciwej konkurencji, może żądać:

W praktyce w pierwszej kolejności zalecamy wystąpienie z przedsądowym wezwaniem do zaniechania działań. W zdecydowanej większości przypadków – zwłaszcza gdy sprawa jest oczywista (tak jak w opisanym stanie faktycznym) – konkurent usuwa sporne oznaczenia, unikając kosztów procesu i ryzyka zasądzenia odszkodowania. Zresztą najczęściej w praktyce naszym klientom dokładnie o to chodzi a nie o prowadzenie, zazwyczaj długotrwałych, procesów o zapłatę z niepewnym wynikiem końcowym.

Wnioski praktyczne dla przedsiębiorców/firm

1. 1. Zabezpiecz swoje oznaczenia – nawet jeśli nie masz zarejestrowanego znaku towarowego, używanie charakterystycznego oznaczenia przez dłuższy czas daje podstawę do ochrony na gruncie u.z.n.k.
2. 2. Zbieraj dowody – dokumentuj daty pierwszego użycia (zdjęcia, faktury, wydruki stron internetowych). To one będą kluczowe w ewentualnym sporze sądowym i podstawą do dochodzenia roszczeń.
3. 3. Reaguj szybko – im dłużej tolerujesz działania konkurenta, tym trudniej później udowodnić, że wprowadzają one w błąd.
4. 4. Pamiętaj o sąsiedztwie – jeśli konkurent działa w bezpośrednim sąsiedztwie, ryzyko przejęcia klienteli jest szczególnie wysokie.
5. 5. Skonsultuj oznaczenia z prawnikiem – „lepiej zapobiegać niż leczyć”. Opinia prawna na etapie opracowywania wizualizacji firmy może uchronić Cię przed kosztownym i długotrwałym  procesem sądowym.

Podsumowanie

Sprawa, którą opisałem powyżej, pokazuje, że prawo konkurencji daje skuteczne narzędzia do walki z nieuczciwymi praktykami rynkowymi – nawet wówczas, gdy nie mamy zarejestrowanego znaku towarowego. Kluczowe jest wykazanie pierwszeństwa używania oraz wyróżniającego, rozpoznawalnego charakteru oznaczenia.

Jeśli uważasz, że konkurent narusza Twoje prawa – nie czekaj. Każdy dzień zwłoki to potencjalnie utraceni klienci i uszczerbek w renomie Twojej firmy.

Szukasz skróconej wersji tego case study?

Powyższa analiza przedstawia szczegółowe aspekty prawne sprawy – podstawę prawną, orzecznictwo oraz wnioski dla przedsiębiorców.

Jeśli potrzebujesz szybkiego podsumowania i praktycznych wskazówek, które możesz od razu zastosować w swojej firmie – zobacz skróconą wersję tego artykułu na naszej stronie sprzedażowej:

Konkurent kopiuje oznaczenia zewnętrzne Twojej firmy? Sprawdź, jak skutecznie go powstrzymać.

Znajdziesz tam m.in.:

• - zwięzłe omówienie przykładu z praktyki,
• - tabelę z podstawami prawnymi,
• - konkretne kroki, jakie możesz podjąć,

Potrzebujesz pomocy w sprawie z zakresu nieuczciwej konkurencji?

Nasza Kancelaria Prawna świadczy usługi z zakresu prawa konkurencji w Krakowie i Warszawie. Doradzamy, przygotowujemy wezwania przedsądowe, pozwy oraz reprezentujemy przed sądami.

Kraków: +48 12 428 11 40
Warszawa: +48 22 257 14 85
e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.